7 سوال مهم درباره سلامت چشم

در حال حاضر، عوامل بسیاری از ژنتیک گرفته تا عوامل ناشی از سن در سلامت بینایی دخالت دارند. به عنوان مثال در کودکی تنبلی چشم، در نوجوانی و جوانی رخ دادن حوادثی مانند تصادف و در میانسالی عواملی مانند آب‌مروارید، نقش تعیین‌کننده‌ای در سلامت بینایی دارند. در این بین، برخی عوامل و باورهای نادرست هم وجود دارد که ما به اشتباه تصور می‌کنیم در سلامت بینایی ما دخالت دارد.

 

 

سلامت چشم

 

گفت‌وگویی با دکتر محسن بهمنی کشکولی، فوق‌تخصص جراحی پلاستیک و ترمیمی چشم و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران در این باره داشته ایم.

 

1- یکی از موضوعاتی که اغلب مردم اطلاع کافی از آن ندارند، این است که‌ آیا مطالعه در نور ضعیف به چشم صدمه می‌زند یا خیر؟ لطفا در این خصوص توضیح دهید.

نور کم و ضعیف، اختلالی در عملکرد بینایی ایجاد نمی‌کند و باعث بالا یا پایین‌رفتن شماره عینک نمی‌شود. مطالعه در نور کم تنها زندگی آدم را سخت‌تر می‌کند و دید افراد را تیره و تارتر خواهد کرد، چرا که اغلب افرادی که در نور ضعیف مطالعه می‌کنند،‌ مجبورند فشار بیشتری به چشم وارد کنند تا بتوانند مطالب را راحت‌تر بخوانند. همچنین مطالعه در نور کم به نیاز افراد بستگی دارد. بسیاری از افراد تمایل دارند به علت حساسیت به نور زیاد، در نور کم مطالعه کنند یا کارهای روزمره‌شان را انجام بدهند.

 

2- گاهی اوقات دیده می‌شود افراد بر حسب عادت، به پهلو یا ایستاده مطالعه می‌کنند. آیا این‌گونه مطالعه‌کردن، آسیبی به چشم وارد نمی‌کند؟

این‌گونه خوابیدن هیچ‌گونه مشکلی برای چشم به وجود نمی‌آورد. قطعا زمانی که فرد به صورت خوابیده اقدام به مطالعه می‌کند، دستش بیش از چشمش خسته خواهد شد.

بنابراین به پهلو خوابیدن یا ایستاده بودن فرد مهم نیست،‌ بلکه فاصله چشم با هدف (کتاب)‌ مهم است. اگر چنانچه فردی به همان حالت فاصله چشم تا کتاب را حفظ کند، مشکلی چشمی از قبیل آستیگمات، نزدیک‌بینی یا دوربینی ایجاد نخواهد شد.

در مجموع شماره‌های چشم مانند آستیگماتیسم، دوربینی یا نزدیک‌بینی به اصل اولیه (همان ژن)‌ بستگی دارد، اما افرادی که کار نزدیک طولانی‌مدت دارند یا افرادی که مطالعه بسیاری دارند هم می‌توانند مستعد ابتلا به نزدیک‌بینی باشند.

تصاویر سه‌بعدی، باعث خستگی چشم می‌شود. به طور عادی هر فرد می‌تواند سه تا چهار ساعت به طور مداوم برنامه تلویزیونی نگاه کند، در صورتی که در دیدن تصاویر سه بعدی این مدت تقریبا به نصف می‌رسد

 

 

3- اشاره کردید به فاصله کتاب تا چشم. بهترین فاصله چشمی از کتاب باید چند سانتی‌متر باشد؟

 

معمولا برای مطالعه، فاصله نرمال بین 33 تا 40 سانتی‌متر در نظر گرفته می‌شود. این فاصله ممکن است به علت فردی یا مشکلات عیوب انکساری چشم، 10 سانتی‌متر اضافه‌تر یا کمتر شود. قطعا هر چه کتاب نزدیک‌تر به چشم باشد، فرد نیاز بیشتری به تطابق دارد و زودتر خسته می‌شود. هر چه تصاویر دورتر باشد، فرد نمی‌تواند بوضوح تصاویر را ببیند و این امر هم موجب خستگی چشم می‌شود.

نکته مهم و اساسی این است که معمولا افراد بالای 40 سال به علت کاهش تطابق، تمایل بیشتری به دور نگه داشتن کتاب دارند. به همین دلیل باید برای این افراد عینک تجویز شود.

 

4- خیلی از والدین از نزدیک‌ شدن کودکان‌شان به تلویزیون گلایه دارند. آیا این عمل لطمه‌ای به چشم می‌زند؟ درباره دیدن تصاویر سه‌بعدی چطور؟

بر حسب اینچ تلویزیون، فاصله فرد تا تلویزیون تعیین می‌شود. مثلا گفته می‌شود اگر تلویزیون 46 اینچی باشد، باید حداقل 3 تا 5/3 متر از تلویزیون فاصله داشته باشیم تا چشم خسته و اذیت نشود یا اگر تلویزیون 20 اینچ باشد، باید فاصله حداقل 5/1 تا 2 متر باشد، اما گاهی افراد به علت نزدیک‌بینی یا مشکلات عیوب انکساری فواصل مختلفی را برای خود انتخاب می‌کنند.

اغلب نزدیک‌نشستن روبه‌روی تلویزیون مربوط به کودکان است، زیرا کودکان دوست دارند تمام هوش و حواس خود را معطوف به برنامه یا بازی مورد علاقه خود کنند.

والدین باید توجه نمایند شاید نزدیک‌بینی یکی از علت‌های نزدیکی کودکان‌شان به تلویزیون باشد بنابراین با انجام یک معاینه چشم‌پزشکی می‌توان پی به علت برد. همچنین تا کنون اثبات نشده است که فرد نزدیک‌بین به علت نزدیکی بیش از حد به تلویزیون شماره چشمش تغییر کند.

دیدن تصاویر سه‌بعدی هم به دلیل این که چشم کار اولیه خود را انجام می‌دهد، مشکلی برای چشم ایجاد نمی‌کند، اما بر خلاف تصاویر تلویزیون، تصاویر سه‌بعدی، باعث خستگی چشم می‌شود. به طور عادی هر فرد می‌تواند سه تا چهار ساعت به طور مداوم برنامه تلویزیونی نگاه کند، در صورتی که در دیدن تصاویر سه بعدی این مدت تقریبا به نصف می‌رسد.

گفته شده است که افراد با پیش‌زمینه سردردهای میگرنی و دوره‌ای در اثر دیدن تصاویر طولانی‌مدت سه‌بعدی دچار سردرد می‌شوند، اما تاکنون اثبات نشده است که این سردرد بر اثر دیدن طولانی‌مدت یا تصاویر سه‌بعدی تلویزیون ایجاد شده است.

 

5- به نظر شما قرار گرفتن بیش از حد در معرض صفحه مانیتور رایانه، صدمه‌ای به چشم وارد نمی‌کند؟

استفاده از رایانه، طیف وسیعی از علائم چشمی و غیرچشمی را به علت نشستن طولانی‌مدت روی صندلی در بر می‌گیرد که به نام سندرم کار شناخته شده است.

احساس خستگی و قرمزی و خشکی چشم از جمله مهم‌ترین علائم چشمی این سندرم است، به همین دلیل توصیه می‌شود افراد هنگامی که پشت میز رایانه می‌نشینند، هر از گاهی به طور عمد پلک‌هایشان را بر هم زنند تا اشک جابه‌جا شود.

به طور طبیعی بهتر است بین 45 دقیقه کار، 10 دقیقه استراحت به چشم‌هایشان بدهید، زیرا کار مداوم با رایانه باعث می‌شود کسانی که دچار سردرد میگرنی هستند، میگرن‌شان عود کند

نکته قابل توجه دیگر این است که فرد باید مانیتور مقابل خود را به گونه‌ای تنظیم کند که گردن و دست‌ها در حالت آرامش قرار داشته باشند. افراد باید برای مانیتور خود نور مناسب و دلخواه‌شان را انتخاب کنند؛ هرچه شفافیت و رزولیشن تصویر بهتر باشد، فرد راحت‌تر خواهد بود.

در ضمن نوشیدن مایعات فراوان برای پیشگیری از خشکی چشم هم توصیه می‌شود. همچنین گاهی به افرادی که پیش‌زمینه خشکی چشم دارند، توصیه می‌شود هنگام کار با رایانه از قطره‌های اشک مصنوعی استفاده کنند تا خشکی چشمان‌شان به حداقل برسد.

 

6- صحبت از مایعات و نوشیدن فراوان آب کردید. این گفته صحت دارد که خوردن آب هویج یا مصرف ویتامین A باعث افزایش دید می‌شود؟

اصولا در جوامع ما با بالانس عضله‌ای تقریبا مناسبی که وجود دارد و همچنین مصرف درست میوه‌ها و ویتامین‌، نیازی به خوردن ویتامین A اضافی نیست. فقط در موارد خاص، این ویتامین به برخی افراد توصیه می‌شود، مثلا کسانی که دچار رژیم غذایی خاصی هستند یا کسانی که دچار مشکلات گوارشی هستند، باید به صورت جداگانه این ویتامین‌ها به آنها برسد.

 

7- آیا پرهیز از نور آفتاب هم برای سلامت چشم ضرورت دارد؟

بله، یکی از عوامل موثر برای سلامت چشم که در تمام سنین مهم است، پرهیز از نور آفتاب طبیعی و مصنوعی مانندسولاریوم برای برنزه‌کردن پوست است.

در مطالعات و شواهد علمی اثبات شده است که نور آفتاب باعث بیماری‌هایی مانند ناخنک چشم و استحاله بینایی ناشی از سن و ایجاد سلول‌های بدخیم سرطانی پوست صورت بویژه پلک می‌شود، بنابراین توصیه اکید می‌کنیم هنگامی که افراد در معرض نور آفتاب قرار می‌گیرند، از عینک آفتابی مناسب استفاده کنند، چون عینک آفتابی علاوه بر محافظت چشم، باعث محافظت پلک و پیشگیری از ایجاد سلول‌های سرطانی ناحیه پوست می‌شود.

به همین دلیل کسانی که از آفتاب‌های مصنوعی مثل سولاریوم استفاده می‌کنند، دقت داشته باشند که حتما در زمان حمام آفتاب چشمان‌شان بسته باشد و از عینک مناسب استفاده کنند.

منبع : تبیان

/ 0 نظر / 8 بازدید